De huizenmarkt is taai voor starters. De huizen zijn duur. Betaalbare woningen zijn schaars. Voor veel starters zit er niets anders op dan bij papa en mama aan te kloppen voor financiële hulp. Hoe kun je je kinderen helpen bij kopen van een huis en wat zijn daarvan de risico's?
 
Ben je starter op de woningmarkt en heb je een salaris van 25.000 euro per jaar, dan kun je een huis kopen van iets meer dan een ton. Om tophypotheken te voorkomen, rekenen banken namelijk tegenwoordig als maximale hypotheek 4 tot 4,5 maal het jaarinkomen. En voor een ton kun je op veel plekken in Nederland geen betamelijke woning meer vinden.

Om te helpen, kun je als ouder 'garant' staan. Veel hypotheekverstrekkers hebben een zogeheten generatie- of startershypotheek. Zoon of dochter betaalt dan zelf de hypotheeklasten, de ouders staan garant.

De verstrekker stelt als eis dat het kind op termijn de lening zelf kan dragen. Dat betekent dat hij op den duur dus ook zonder zijn ouders de lening bij de bank kan krijgen. Vanaf dat moment kan, in overleg met de bank, het mededebiteurschap van de ouders komen te vervallen.

,,Logisch want vooral als jongeren net gaan werken, hebben ze moeite om een hypotheek te krijgen", zegt woordvoerder Hans André de la Porte van Vereniging Eigen Huis. Deze constructie kan ook heel handig zijn als je zoon of dochter een tijdelijk contract heeft of zelfstandig werkt en om die reden (nog) geen hypotheek kan krijgen.

Voorwaarde is wel dat de ouders voldoende inkomen hebben om het inkomenstekort van hun kinderen aan te vullen. Feitelijk compenseren zij met hun inkomen het inkomenstekort van hun kind. ,,Hebben ouders hun huis afbetaald dan zijn de mogelijkheden sowieso erg groot", zegt een woordvoerder van de Rabobank. Nadeel van deze constructie is dat het de kredietmogelijkheden van de ouders beperkt. ,,Houd er rekening mee dat als je ouders borg staat voor een kind, je verwachtingen kan wekken bij broers en zussen", waarschuwt De la Porte.

Hoewel bij de startershypotheek veelal over 'garant' of 'borg' staan wordt gesproken, wordt de ouder bij de meeste kredietverstrekkers juridisch gezien 'hoofdelijk schuldenaar'. Dat wil zeggen dat wanneer het kind niet aan zijn financiële verplichtingen kan voldoen, de ouders voor het volle bedrag aansprakelijk kunnen worden gesteld en dus niet alleen voor het bedrag dat het kind tekortkomt. Denk er als ouder dus over na hoe groot de kans is dat het inkomen van je kind niet stijgt, maar juist daalt. Het kind kan werkloos raken, minder gaan werken om privé-redenen of in een echtscheiding terechtkomen. Spreek dergelijke scenario's van tevoren goed door.

Je kunt er ook voor kiezen bepaalde risico's af te dekken met een verzekering. Zo kun je een werkloosheidsverzekering afsluiten voor als het inkomen achteruit gaat als je kind zijn baan verliest.

Hoewel de generatiehypotheek zeker niet vrij is van risico voor de ouders, zijn er bij Vereniging Eigen Huis geen gevallen bekend waar ouders in de problemen zijn gekomen door deze hypotheekvorm. ,,Op dit terrein vinden geen grote drama's plaats. Er is altijd het huis als onderpand. In het ergste geval zullen de ouders van hun kind verlangen dat hij het huis verkoopt. De belangrijkste reden hiervoor is meestal dat het kind breekt met zijn of haar partner", zegt André de la Porte.

De woordvoerder van de Rabobank verklaart: ,,In de praktijk zullen we er altijd proberen uit te komen met beide partijen en een regeling proberen te treffen. We hebben er als bank helemaal niets aan om de ouders in financiële problemen te brengen."

Heeft je zoon of dochter nog een extra financieel steuntje in de rug nodig, dan kun je ervoor kiezen om eenmalig of periodiek een bedrag te schenken. Ouders mogen hun kinderen jaarlijks 4.479 euro belastingvrij schenken. Tevens kunnen ouders tussen de 18e en de 35e verjaardag van de kinderen eenmalig 22.379 euro belastingvrij schenken.

BN/DeStem